Cumhuriyet Tarihinin Müziği: Müzik TR100 ile 100 Yıllık Yolculuk

Müzik TR100, Her şey evrilir; zaman içinde evrilir, mekan içinde evrilir, Tını ses olur, ses söze dönüşür, zamanla söz ezgiye. İşte Ege Çubukçu’nun Açık Radyo’daki “Şehrin Azizleri” programında dile getirdiği bu sözler, insanı düşünmeye sevk ediyor. “Keşke ben yapsaydım!” dediğim projelerden biri de tam olarak buydu. Ama hemen ardından, “Ben yapsaydım bu kadar iyi yapamazdım,” diye iç geçirip şunu ekledim: “Kesin yarıda bırakırdım.”

Yapmak istediğim şeyleri benden daha iyi yapan veya ‘’bu işin içinde yer alsam ne güzel olurdu be’’ dediğim işleri görünce kendim yapmış / içinde yer almış kadar çok seviniyorum. Tınıyı sese, sesi söze, sözü ezgiye dönüştüren, bu topraklara müzikal olarak 1923 yılından bu yana iz bırakmış bir işin ete kemiğe bürünmüş halini tek bir kutuya sığdırıp geleceğe miras bırakan bir işin anlatımının giriş cümlelerini okuyorsun, İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Kültür A.Ş’nin ortaklığında hayata geçirilen Müzik TR100’ setinin.

Nesilleri Birleştiren Bir Proje

Kültür, farklı disiplinleri bir arada tutan bir elementtir. İstanbul gibi köklü bir geçmişe sahip bir şehrin ihtiyaçlarını karşılamak, aslında ülke genelinin ihtiyaçlarını karşılamak demektir. Bu bağlamda, kent hafızası için birçok başarılı çalışmaya imza atan İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Kültür A.Ş., şimdi de Cumhuriyet tarihimizin müzikal hafızasını gelecek nesillere taşıyan bir esere imza attı: Müzik TR100 Koleksiyonu.

Müzik TR100 Koleksiyonu Neler Sunuyor?

Müzik TR100, Cumhuriyet tarihimizin müzikal panoramasını dönemin formatlarıyla bir araya getiriyor. Koleksiyonun içeriği oldukça zengin:

• 14 plak
• 4 CD
• 1 kaset
• QR kodlar aracılığıyla dijital müzik erişimi
• Şarkıların hikayelerini anlatan özel bir katalog

Cumhuriyet Tarihinin Müzikal Panoramasını Kimler Hazırladı?

Konu 100 yıllık cumhuriyetimizin müzikal panoramasını çıkarmak olunca kuşkusuz bu eserleri seçmek ve eserlerin dönemlerindeki hikayelerine hakim olmak ustalık gerekiyor, bu ustalığı bilgi ve birikimleriyle Müzik TR100 setine aktaran danışma kurulunda, müzik ve sanat dergisi Bant Mag.’nın kurucusu, İstanbul, Berlin, Utrecht, Tokyo, Londra ve Amsterdam’da açtığı kişisel sergileri ile tanınan Aylin Güngör,

Devlet tiyatrolarında oyunculuk ve yönetmenlik kariyeri olan, geçmişte Türk kayıt tarihi adına 30 albüm yayınlayan Cemal Ünlü, Açık Radyo’da yayınlanan B yüzü ve Blackout programlarının yayıncı ve yapımcısı, Bant Mag. yazar ve editörlerinden Cem Kayıran,

‘’100. Yılında Cumhuriyetin Popüler Kültür Haritası’’ kitap dizilerinin yayımcısı, ‘Uzayda Bir Elektrik Hasıl Oldu’ , ‘İşte Benim Zeki Müren’ , ‘Eski Günler Hayalimden Gitmiyor’ sergilerinin küratör’ü Derya Bengi,

Bant Mag. dergi editörlerinden ve aynı zamanda içerik tasarım uzmanı Ekin Sanaç,

‘İstanbul Şarkıları’ , ‘ Yıldızların Altında’  ve ‘ Arşivden Lezzetler’ kitaplarının yazarı, reklam ve senaryo yazarı, editör, küratör ve radyo programcısı Gökhan Akçura, Blue Jean (dönemimin efsanesidir), aktüel, tempo ve radikal dergilerinde yazan Bant Mag. kurucu ortağı J.Hakan Dedeoğlu,

TRT’de ‘Sihirli Lamba’, ‘Teleskop’ , ‘Metronom’ programlarını yöneten, Atatürk’ün doğumunun 100.yılına özel Türkiye belgeseli ile ödüller kazanan İzzet Öz,

‘Pop Dedik / Türkçe Sözlü Hafif Batı Müziği’ , ‘100 Şarkıda Memleket Tarihi’ , ‘Yerli Müzik’ , ‘Hayat Dudaklarda Mey / Memleketin Anason Kokan Şarkıları’ kitaplarının yazarı ( -içerisinde yer aldığı herhangi bir işin kötü olma ihtimalinin olmadığı- ) Murat Meriç,

‘Hep Hip Hop’ , ‘Ün Kapanı’ ( -Efsanedir- ) ,’Das ist Musiki’ ,  ‘ Sert Ünlüler’ belgesellerinin yapımcısı Müjde Yazıcı Ergin bulunuyor.

Cumhuriyetin 100 Yıllık Müziği Dijital Çağa Nasıl Uyarlandı?

Asya ile Avrupa kıtalarını birleştiren kadim şehir İstanbul’un isminin ve Belediyesinin yer aldığı bu eser, geçmiş nesil icracılarının eserlerini günümüz nesline sadece plak, cd ve kaset formatında değil ayrıca dijital formatta da ulaştırıp nesilleri birbirine dijital olarak ta bağlıyor.

Safiye Ayla, Neyzen Tevfik, Aşık Veysel, Zeki Müren, Sezen Aksu, Nilüfer, İbrahim Tatlıses, Ahmet Kaya, Pentagram, Yıldız Tilbe, Ceza, Hadise, Aleyna Tilki, Gazapizm, Sefo ve Köfn gibi yüzlerde sanatçının eserlerini dönemlerine göre dinleyebilmemiz için hazırlanan  Müzik TR100 Spotify ve Apple Müzik listeleri başlı başına kocaman bir alkışı hak ediyor.

Dinlemek Yetmez, Görmek Lazım

Müzik TR100 sadece bir koleksiyon değil, aynı zamanda bir sergi. İstanbul’daki Müze Gazhane’de yer alan “Müzik TR100: Cumhuriyet Tarihinin Müzikli Panoraması” sergisi, bu projenin görsel bir yansıması olarak ziyaretçilerini bekliyor.

Sergide neler var?

• Albümler
• Dönemin dergileri
• Plaklar, kasetler, CD’ler
• Konser afişleri ve kartpostallar
• Farklı dönemlere ait müzik oynatıcılar

Sergi, 31 Ocak 2025 tarihine kadar ziyaret edilebilecek. Küratörlüğünü ise Derya Bengi ve Murat Meriç üstleniyor.

Geleceğe İlham Veren Bir Proje

Müzik TR100, Cumhuriyet tarihimizin müzikal hafızasını ete kemiğe büründürürken, aynı zamanda geleceğin sanatçılarına da ilham olma potansiyeli taşıyor. İstanbul Büyükşehir Belediyesi ve Kültür A.Ş.’nin hayata geçirdiği bu çalışma, kültür mirasımızı koruma ve aktarma konusunda atılmış çok önemli bir adım.

Bu eşsiz projeyi görmek, dinlemek ve hissetmek isteyen herkese tavsiyem, Müze Gazhane’yi mutlaka ziyaret etmeleri. Çünkü bu sergi, yalnızca geçmişe değil, aynı zamanda geleceğe de bir köprü kuruyor.

İstanbul’dan Anadolu’ya Taşınması Gerek

Sergiyi gezerken, ebeveynleri ile sergiye gelen çocukların geçmişe dair merakını görmek beni çok etkiledi. CD’ler, kasetler ve 2000’li yılların müzik dergileri, yeni nesil için oldukça ilgi çekici birer keşif alanı. Bu serginin yalnızca İstanbul’da değil, Anadolu’nun farklı şehirlerinde de yer alması gerektiğini düşünüyorum.

İyilink, pozitif haber kaynaklarına ulaşmanın zorlaştığı günümüz dünyasında, kültür, ekoloji, sürdürülebilirlik ve toplumsal cinsiyet temalarında derlediği çözüm odaklı içerikler ile okuyucu ve dinleyicilerine umutlu dakikalar geçirmeyi vaad eder.